Ανάληψη υπηρεσίας έκανες; E, τότε μπες στην τάξη, τι το σκέφτεσαι;






fresh-education 
Αναδημοσιεύουμε τα παρακάτω κείμενα και την ταινία, μετά τη χθεσινή πρόσληψη πολλών αναπληρωτών συναδέλφων στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, θεωρώντας ότι ένας από τους σημαντικούς παράγοντες για την αναβάθμιση της παιδείας μας είναι η υγιής επαγγελματική κοινωνικοποίηση των νεότερων εκπαιδευτικών ενάντια στην ομοιομορφία και ομοιογένεια στο χώρο της εκπαίδευσης

Απόσπασμα από το «Υποδοχή και στήριξη νέων εκπαιδευτικών στην εκπαίδευση»
Του Μυλωνά Σεραφείμ, Περιοδικό«Τα εκπαιδευτικά» http://www.taekpaideutika.gr/ekp_89-90/pdf/010.pdf
Στο χώρο του σχολείου ο νέος εκπαιδευτικός συναντά ποίκιλα προβλήματα. Από τις πρώτες κιόλας μέρες της παρουσίας του στο σχολικό οργανισμό έρχεται αντιμέτωπος με τις προσωπικές και επαγγελματικές του δυσκολίες. Με έκπληξη διαπιστώνει ότι το σχολείο είναι ένας δυσκίνητος γραφειοκρατικός μηχανισμός, οι απαιτήσεις του οποίου βρίσκονται σε τέλεια αντίθεση με την ιδεατή εικόνα του σχολείου που έχει διαμορφώσει κατά τη διάρκεια της βασικής του εκπαίδευσης. Επιστημονικές έρευνεςαποδεικνύουν ότι ο νέος εκπαιδευτικός απογοητεύεται από την κακή κατάσταση των σχολικών κτιρίων, τις ελλείψεις σε εξοπλισμό, το μεγάλο αριθμό μαθητών ανά τμήμα. Η απογοήτευσή του μεγαλώνει όταν διαπιστώνει το βάρος και το εύρος των σχολικών του υποχρεώσεων, πλήρες πρόγραμμα διδασκαλίας, πληθώρα γνωστικών αντικειμένων, ποίκιλα εξωδιδακτικά καθήκοντα και δραστηριότητες. 


  Απόσπασμα από άρθρο του Απόστολος Σπαθής  http://thess.pde.sch.gr/jn/index.php 
Στην Ελλάδα δεν υπάρχει θεσμοθετημένο νομικό πλαίσιο για την υποδοχή και στήριξη του νέου εκπαιδευτικού στη σχολική μονάδα, ενώ κανένα πρόγραμμα υποδοχής των νέων δεν περιλαμβάνεται στον προγραμματισμό της εκπαιδευτικής μονάδας. Ο νέος εκπαιδευτικός αφού δώσει έγγραφη αναφορά ανάληψης υπηρεσίας στον διευθυντή της εκπαιδευτικής μονάδας ή τον οργανισμό όπου τοποθετήθηκε, με πλήρες ωράριο, μπαίνει στην τάξη (κατά κανόνα δύσκολη) που την έχει αναλάβει για ολόκληρη τη σχολική χρονιά, πριν ακόμη καλά-καλά γνωρίσει τους συναδέλφους του. Προσπαθεί από μόνος του να καταλάβει το «κλίμα» και τις «σχέσεις» των συναδέλφων να μπει δηλ. στην κουλτούρα της σχολικής μονάδας ή του οργανισμού κάνοντας όσο το δυνατόν λιγότερες ερωτήσεις γιατί αλλιώς κινδυνεύει να θεωρηθεί «άσχετος». Η ομαλή ένταξή του και η αίσθηση της ικανοποίησης στη  νέα του θέση εξαρτάται σε μέγιστο βαθμό από το Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Εναπόκειται κάθε φορά στη διακριτική ευχέρεια του Διευθυντή να εφαρμόσει πρόγραμμα υποδοχής – συμβουλευτικής και στήριξής του.
……Παρόλα αυτά αρκετοί εκπαιδευτικοί στη νέα τους θέση περιμένουν να κάνουν πράξη τα όνειρά τους, τις μεθόδους διδασκαλίας τους, να εισαγάγουν νέες νοοτροπίες και τεχνικές, να διαμορφώσουν τη δική τους κουλτούρα, αλλάζοντας  από την αισθητική του κτιρίου ως και αυτές ακόμη τις ήδη διαμορφωμένες σχέσεις μεταξύ των συναδέλφων τους.

Ποιες οι ανάγκες του νεοδιόριστου εκπαιδευτικού;
Οι ανάγκες του κάθε εκπαιδευτικού ως νέου στη σχολική μονάδα ποικίλουν. Είναι δε  περισσότερες αυτές του νεοδιόριστου εκπαιδευτικού έναντι των νέων εκπαιδευτικών που έχουν αποκτήσει διδακτική εμπειρία.
Ο νέος εκπαιδευτικός στη σχολική μονάδα ή οργανισμό έχει ανάγκη από καθοδήγηση των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνει, ενημέρωση για το προσωπικό και τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά της μονάδας, επιστημονική βοήθεια, ενημέρωση των υποχρεώσεων  του, των καθηκόντων του αλλά και των απαιτήσεων του διευθυντή της μονάδας. Οι περισσότεροι νέοι (κυρίως πρωτοδιόριστοι) μοιάζουν να τα έχουν «χαμένα» αλλά ντρέπονται να επιζητήσουν βοήθεια από τους συναδέλφους τους, μη τυχόν και θεωρηθούν «ανεπαρκείς». Οι «παλαιοί» εκπαιδευτικοί περιμένουν τους νέους με ανυπομονησία γιατί θεωρούν ότι πρέπει να απαλλαγούν από κάποιες  δραστηριότητες που έχουν αναλάβει ή ακόμη και αυτής της μείωσης των διδακτικών καθηκόντων. Κατ΄ αυτόν τον τρόπο οι νέοι υπερφορτώνονται με εργασίες ενδοσχολικές ή εξωσχολικές με αποτέλεσμα να μειώνεται η διάθεση της προσφοράς διδακτικής εργασίας και οι ίδιοι να οδηγούνται σε απογοήτευση μέχρι σε σημείο να θέλουν να εγκαταλείψουν το επάγγελμα.
Ποια η αξία ενός προγράμματος υποδοχής και υποστήριξης (σε εθνικό και τοπικό επίπεδο);
……….
Σύμφωνα με τους (W. Hoy και R. Rees, 1977) οι απαιτήσεις της αίθουσας διδασκαλίας και του σχολείου, βρίσκονται σε τέλεια αντίθεση με την ιδεατή εικόνα του σχολείου που διαμορφώνει ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της βασικής του εκπαίδευσης.
Ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα υποδοχής και υποστήριξης  του νέου εκπαιδευτικού σε επίπεδο σχολικής μονάδας πρέπει:
  • Να περιλαμβάνεται στον προγραμματισμό των δραστηριοτήτων της σχολικής μονάδας
  • Να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες του εκπαιδευτικού
  • Να στοχεύει στην «ένταξή» του ως μέλος της εκπαιδευτικής κοινότητας
  • Να προσαρμόζεται στις ικανότητες και δυνατότητές του
  • Να αξιοποιεί όλες τις δημιουργικές δυνάμεις του
  • Να συμπληρώνει τυχόν παιδαγωγικές και διδακτικές ανεπάρκειες
  • Να διευκολύνει τη συμμετοχή του σε ποικίλες δραστηριότητες της σχολικής μονάδας και στη διαδικασία λήψης αποφάσεων χωρίς να «αδικείται».
  • Να προσβλέπει στη συνεργασία και την ανάπτυξη της έννοιας της συναδελφικότητας.
  • Να περιλαμβάνει και τη συναισθηματική στήριξη του νέου


Το «Καναρινί ποδήλατο»

του Γιώργου Μαυρογιώργου
με τη συνεργασία της Σταυρούλας Χαριτάκη
Το «Καναρινί ποδήλατο», η γνωστή ταινία του Σταύρακα, ταξίδεψε, προβλήθηκε και συζητήθηκε πολύ σε πολλά ελληνικά σχολεία. Την είδαμε και τη συζητήσαμε κι εμείς σε ένα από τα μαθήματά μας στο «ανοιξιάτικο» (εαρινό) εξάμηνο που πέρασε. Τη βρήκαμε αρκετά ρεαλιστική μια και απεικονίζει τυπικές εκφάνσεις ελληνικού σχολείου. Το «επεισόδιο», άλλωστε, είναι πραγματικό.
Το σενάριο: Βρισκόμαστε σε ένα δημοτικό σχολείο, με έντονα τα χαρακτηριστικά της ταξικής του ταυτότητας: κοινωνική σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού, τυπικές παιδαγωγικές ενίσχυσης του ανταγωνισμού («η πρώτη θέση παίζεται»), της «αριστείας», των διακρίσεων, του ατομικισμού κ.α. Ένας νέος δάσκαλος έρχεται με μετάθεση στο σχολείο και του ανατίθεται η ΣΤ΄ τάξη. Ο δάσκαλος πολύ γρήγορα εκδηλώνει τις παιδαγωγικές του ανησυχίες , τις ιδέες του και τους προβληματισμούς του, που κατά πως φαίνεται τους αντλεί από τις αρχές της Νέας Αγωγής.
Πολύ σύντομα εντοπίζει, τυχαία, στο τελευταίο θρανίο τον Λευτέρη (ο πατέρας του ταξιτζής), που δε μπορεί ακόμη να διαβάζει, να γράφει και να κάνει αριθμητικές πράξεις. Παρουσιάζει τα συμπτώματα που στη σχετική βιβλιογραφία αναφέρονται στη «δυσλεξία» ή στις λεγόμενες «μαθησιακές δυσκολίες».
Με ιδιαίτερη έγνοια και φροντίδα ο δάσκαλος προσπαθεί, με συστηματική εξατομικευμένη παρέμβαση και παιδαγωγικές ενίσχυσης, να φέρει το Λευτέρη σε επαφή με την γνώση (π.χ., πρόσθετα απογευματινά «ιδιαίτερα» μαθήματα, εξωσχολικές συναντήσεις, καθήκοντα ταμία σε έκθεση βιβλίου κ.α.). Ο δάσκαλος ενισχύεται ο ίδιος στην προσπάθειά του για την υποστήριξη του Λεύτερη, όταν διαπιστώνει, πάλι τυχαία και εκτός σχολείου, ότι ο Λευτέρης, μόνος του, έχει συναρμολογήσει ένα θαυμάσιο Καναρινί ποδήλατο. Άραγε, το σχολείο καταγράφει και αξιοποιεί αυτά που μπορούν και κάνουν οι μαθητές/τριες , πέρα από τις επίσημες εκδοχές γνώσεων, δεξιοτήτων και ικανοτήτων του αναλυτικού προγράμματος;
Στην έκθεση βιβλίου που οργανώνεται στο σχολείο, ο δάσκαλος αναθέτει στο Λευτέρη χρέη ταμία, παρά τις αντιδράσεις του διευθυντή και τις επιφυλάξεις των γονέων. Για να ανταποκριθεί στο έργο του ταμία έμαθε αριθμητική. Κι εδώ μπορεί να σημειώσει κανείς τη σημασία που έχει για τη μάθηση, η ανάδειξη της κοινωνικής και πρακτικής αξίας και χρησιμότητας  της γνώσης.
Οι πρωτοβουλίες του νέου δασκάλου δεν είχαν θετική υποδοχή από το διευθυντή του σχολείου και τους άλλους συναδέλφους. Ο διευθυντής τον κάλεσε επανειλημμένα για να του συστήσει να μην αφιερώνει χρόνο στο Λευτέρη («είναι χαμένος χρόνος»), να αποσύρει πρωτοβουλίες που συνιστούν κριτική στους άλλους συναδέλφους που δεν έχουν ανάλογες ανησυχίες, να του υπενθυμίσει τη συνάφεια της σχολικής επίδοσης με γενετικούς παράγοντες κ.α. Ο δάσκαλος παραπαίει ανάμεσα στις επιλογές του και στις αντιδράσεις «των άλλων» του σχολείου. Η μοναξιά, η περιθωριοποίηση, η «ιδιώτευση» και η απομόνωση του δασκάλου εμφανής. Όπως λέει, «Με τα παιδιά δεν έχω πρόβλημα. Οι άλλοι είναι το πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι όλο το υπόλοιπο σχολείο».
Παρόλα αυτά, ο δάσκαλος κατάφερε να εξασφαλίσει για το Λευτέρη ένα εξατομικευμένο «παιδαγωγικό συμβόλαιο» αναγνώρισης, σεβασμού, ενεργητικής ακρόασης, ενδιαφέροντος, φροντίδας, θετικής διάκρισης, ενίσχυσης, πρόσθετης διδακτικής στήριξης κ.τ.ο. Έτσι κατάφερε σιγά-σιγά να μην έχει ιδιαίτερο πρόβλημα με τα μαθήματα του σχολείου. Μια μέρα αρρωσταίνει ο δάσκαλος του Λευτέρη και τον αντικαθιστά συνάδελφός του με ακραίες εκδοχές κοινωνικού δαρβινισμού στην παιδαγωγική του πράξη. Αυτή η «αναπλήρωση» είχε ως αποτέλεσμα ο Λευτέρης να εξαφανιστεί από το σχολείο.
Εξαφάνιση, εγκατάλειψη, διαρροή, σκασιαρχείο, υποεπίδοση, σχολική αποτυχία κ.α. είναι τυπικά «επεισόδια» και φαινόμενα στα οποία εμπλέκονται μαθητές/τριες από μη προνομιούχα κοινωνικά στρώματα. Το ερώτημα είναι, με ποιες πολιτικές αντιμετωπίζονται σε επίπεδο σχολικής μονάδας σημαντικά εκπαιδευτικά ζητήματα που ανακύπτουν σε καθημερινή βάση. Η εκπαιδευτική επικαιρότητα προσφέρεται , μια και η συζήτηση για την επιλογή των στελεχών της εκπαίδευσης εξακολουθεί να βρίσκεται σε έξαρση. Το «Καναρινί ποδήλατο» μας φέρνει στο σχολείο μια σειρά από ερωτήματα:
* Οι πρωτοβουλίες των εκπαιδευτικών έχουν σημαντική θέση στην εκπαιδευτική διαδικασία. Πόσο, όμως, αυτές προσφέρονται για τον ουσιαστικό μετασχηματισμό δομών και περιεχομένου της εκπαίδευσης, όταν είναι ατομικές και αποσπασματικές προσπάθειες;
* Ποια είναι το όρια του εθελοντισμού και του ιδιότυπου «ιεραποστολισμού» (η ιδεολογία του «λειτουργού») στην υπόθεση της αντιμετώπισης προβλημάτων της εκπαίδευσης;
Μπορούμε να βασιζόμαστε σε ευκαιριακές, τυχαίες, αυθόρμητες συλλήψεις και ιδέες εκπαιδευτικών καινοτομιών;
* Οι διευθυντές των σχολικών μονάδων είναι οι θεματοφύλακες της εκπαιδευτικής στασιμότητας και οι ελεγκτές των πρωτοβουλιών των εκπαιδευτικών ή είναι οι εμψυχωτές και συντονιστές συλλογικών διαδικασιών για τη συστηματική διαμόρφωση «εσωτερικής εκπαιδευτικής πολιτικής» των σχολικών μονάδων;


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Αρχείο Δημοσιεύσεων